για να θυμάμαι την 6η Δεκέμβρη

Σαν να γίνεται τώρα. Ήμουν στους πρώτους μήνες της εγκατάστασής μου στο Λονδίνο. Η έκτη Δεκέμβρη του 08 ήταν η αφορμή που ζητούσε να αφεθεί στην αποτυχία της η διαρκής μου προσπάθεια να απαγκιστρωθεί η σκέψη από τα δεδομένα της πατρίδας που συνειδητά άφηνα πίσω. Η φωνή της στο τηλέφωνο ήταν διαφορετική απ' τη συνηθισμένη. Είχε κάτι από την απόγνωση του τετελεσμένου και μαζί την αγωνία για το επικείμενο παρανάλωμα. Τι συνέβη; τη ρώτησα. Μου εξήγησε. Νομίζω ότι πρέπει να κατέβεις στο κέντρο, της αποκρίθηκα, ίσως στη πιο ανθρώπινη των αντιδράσεων που θα μπορούσα να θυμηθώ από εκείνη τη περίοδο. Έχω ήδη κανονίσει, μου απάντησε, επιβεβαιώνοντας πως η ζωή επανέρχεται ασύνειδα μα δυναμικά μετά τη συντριπτική επιβολή ενός κορκονέα απέναντί της. Τέσσερα χρόνια μετά, διαβάζω παντού κείμενα με παρόμοιες αναμνήσεις από τις πρώτες στιγμές της διάδοσης της τραγικής είδησης. Σαν η ανασυγκρότηση της μνήμης να είναι η μόνη στήριξη στη δίνη της απελπισίας, σαν η θύμηση να αποτελεί το μόνο στέρεο έδαφος που μας έχει απομείνει. Μου είναι πλέον σαφές. Το πιο ανησυχητικό σε μια ημερομηνία είναι όταν αυτή γίνεται επέτειος.

 Ο Δεκέμβρης σε αυτό το μπλογκ εδώ

αίμα τιμή χρυσό ταξί

Η οπτική των ταξιτζήδων θα μπορούσε να είναι και ένας μεγεθυντικός φακός στις αλήθειες των δρομολογίων μέσα στη ζωή, μιας και οι ίδιοι με ένα μοναχικό τρόπο συνδιαλέγονται με κάθε κοινωνικό στρώμα, σε κάθε γωνιά της πόλης, μέρες και νύχτες. Θα μπορούσαν οι ταξιτζήδες να είναι μόνιμοι αντιήρωες της ζωής, όταν οι ίδιοι δεν γίνονται οι ήρωες του δικού τους μικροαστικού μικρόκοσμου. Γι' αυτό η οπτική τους έχει χρησιμοποιηθεί τόσο συχνά (και επιτυχημένα) σε αυτή τη σπουδαία αναπαράσταση της ζωής, τον κινηματογράφο. 

Οι ταξιτζήδες εκείνοι που θα εμπλουτίσουν τις χειρότερες πλευρές του μικροαστισμού τους με τη βρωμιά του ελληνικού φασισμού, εμπνευσμένοι από την επιθετικότητα της "αντισυστημικής" τοποθέτησης των χρυσαυγιτών και βεβαίως την καλπάζουσα φασιστική επέλαση, μέσα από το σωματείο ταξιτζήδων της χρυσής αυγής ενδεχομένως να θεωρήσουν τους εαυτούς τους κάτι σαν κινηματογραφικούς αντιήρωες. Η εξαχρείωση της καθημερινότητας ίσως να επισημοποιηθεί ως η μεγαλύτερη εμμονή τους. Και η αϋπνία του νυχτερινού δρομολογίου να τους μετατρέψει σε υπερευαίσθητους δέκτες της μαύρης πραγματικότητας η οποία μέσα από το διαταραγμένο χρυσαυγίτικο ψυχισμό τους να πάρει μια αρρωστημένη διάσταση.

Ο χρυσαυγίτης ταξιτζής όμως δε μπορεί να είναι ο διαταραγμένος Ντε Νίρο του Σκορσέζε. Ο Ντε Νίρο, παρανοϊκός και τραυματισμένος ψυχικά εξεγείρεται μόνος και χτυπά με τη άγρια βιαιότητα χωρίς να επιτυγχάνει και τελικά καταπέφτει. Ο χρυσαυγίτης ταξιτζής αντίθετα είναι αυτό που προκύπτει όταν ο φασισμός έχει ήδη ποτίσει τη ζωή, τη καθημερινότητα, όταν έχει φωλιάσει στις μικροαστικές καταβολές του. Ο χρυσαυγίτης ταξιτζής είναι αυτός που οδηγεί το "Ταξί" του Κάρλος Σάουρα.

Τη δεκαετία του '60, ο Κάρλος Σάουρα ήταν ένας από εκείνους τους ισπανούς σκηνοθέτες που κατάφερνε τη ζοφερή πραγματικότητα του φρανκικού φασισμού να τη απεικονίζει μέσα από τους διαθλαστικούς φακούς της αλληγορίας και της μεταφοράς, σκηνοθετώντας αριστουργήματα. Το '96, δε χρειαζόταν να καταφύγει στον υπαινιγμό, είχε τη δυνατότητα να παρουσιάζει ωμά τις ανησυχίες του για τα φρανκικά κατάλοιπα και τους νεοφασίστες απογόνους του. Έτσι έφτιαξε μια ταινία που διεισδύει χωρίς ωραιοποίηση ή υπερβολικές δραματουργίες στη ζωή μιας μικρής ομάδας ταξιτζήδων της Μαδρίτης δείχνοντας την φασιστική, εγκληματική τους δράση. Οι χαρακτήρες της ταινίας έχουν ήδη μετατρέψει το μικροαστισμό τους σε φασισμό. Το πως έφτασαν ως αυτόν δεν έχει σημασία. Και τον εκφράζουν ψύχραιμα και αποφασισμένα, μέσω αποτρόπαιων εγκλημάτων απέναντι σε άτομα του περιθωρίου, σε άτομα χωρίς φωνή και μέσα υπεράσπισης των εαυτών τους, δείχνοντας πως δεν είναι κάποια έμφυτη ψυχοπάθεια που μπορεί να σε κάνει απάνθρωπο τέρας, φτάνει μόνος του ο ασπασμός της χυδαιότητας της ναζιστικής ιδεολογίας.

Ολόκληρη η ταινία του Κάρλος Σάουρα, με ελληνικούς υπότιτλους, εδώ. 

Μια προηγούμενη ανάρτησή μου εμπνευσμένη πάλι από μια ταινία του Σάουρα, εδώ.

γιατί να είναι έτοιμος να κυβερνήσει;

Δεν γνωρίζω ποιες προϋποθέσεις οφείλουν να υπάρξουν προκειμένου ένα κόμμα να θεωρήσει εαυτόν έτοιμο να κυβερνήσει. Η σύγχρονη εμπειρία της δύσμοιρης Ελλάδας μάς λέει πως οι έτοιμοι να κυβερνήσουν ανήκουν σε δύο κατηγορίες. 

1. Στους επαγγελματίες του πασόκ και της νδ που επί τριάντα χρόνια βρίσκονται εγκατεστημένοι στη κυβέρνηση ή με ένα υπουργικό κοστούμι πάντα πρόχειρο στη ντουλάπα όταν βρίσκονται έξω από αυτή,  και
2.  Στους "τεχνοκράτες", τους διαφημισμένους μη πολιτικούς -και συνεπώς στο συλλογικό ασυνείδητο μη διεφθαρμένους και μη κλέφτες- τύπου Παπαδήμου και Στουρνάρα που απαλλαγμένοι και ηθικά από την εφαρμογή της θέλησης του ελληνικού λαού αφού ποτέ δεν εξελέγησαν εκτελούν τη διατεταγμένη υπηρεσία των αφεντικών τους αποφασίζοντας και πράττοντας προς όφελός τους.

Όλοι οι υπόλοιποι προφανώς και είναι ανέτοιμοι. 

Και χρειάζεται προσοχή γιατί κάποιοι από τους πολιτικούς απατεώνες του πασόκ, χρόνιοι χαμαιλέοντες που κατάφερναν όχι μόνο να αποφεύγουν να λογοδοτούν στους πολίτες για τη μετατροπή αυτών από πολίτες σε ξεφτιλισμένο κομματικό πελατολόγιο αλλά και να διατηρούνται σε θέσεις εξουσίας παρά την αποδεδειγμένη ζημιά που προκαλούσαν, αναζητούν τώρα με τον ύπουλο πασοκικό τρόπο την αναβάπτιση στη πολιτική κολυμπήθρα του αναβαθμισμένου ΣυΡιΖΑ, με διαπιστευτήριο προφανώς την αιώνια "ετοιμότητα να κυβερνήσουν". 

Αν για κάτι δεν είναι μετά βεβαιότητας έτοιμος ο ΣύΡιΖΑ να κάνει, δεν είναι το να κυβερνήσει. Είναι το να διαχειριστεί την ίδια τη χρεωκοπία που μαθηματικά χρειάζεται να αντιμετωπίσουμε. Τη χρεωκοπία, την ευθύνη της οποίας δεν έχει μόνο το επί δεκαετίες πολιτικό σύστημα των απατεώνων αλλά και προσωπικά συγκεκριμένα πρόσωπα που εκλήθησαν να λάβουν πολιτικές αποφάσεις όλα τα τελευταία χρόνια: Σημίτης, Καραμανλής, Παπανδρέου, Παπαδήμος, Σαμαράς και οι υπουργοί τους των οικονομικών. Προφανώς, τη πλέον κρίσιμη στιγμή, λίγο πριν την ώρα μηδέν, θα ήταν εξαιρετικά βολικό για όλους όσους τρέφονται από την εξαθλίωση του ελληνικού λαού, τις τρόικες εσωτερικού και εξωτερικού, τις πολιτικές μαριονέτες τους, τα συγκροτήματα των ΜΜΕ που τους σιγοντάρουν και τους φασίστες, να σκάσει η βόμβα που έχουν εκείνοι ανάψει στα χέρια μιας κυβέρνησης αριστεράς. Κάτι τέτοιο θα ήταν η τελευταία και η περισσότερο ύπουλη παγίδα που θα έχουν στήσει στους πολίτες. Και η δεύτερη πιο μεγάλη αλητεία που θα μπορούσα να φανταστώ στη σύγχρονη ελληνική πολιτική ιστορία μετά της τρομερή εξαπάτηση και συκοφάντηση του ΕΑΜ στα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια.  

Αλλά επειδή ποτέ τα τελευταία χρόνια δεν ίσχυε σε τέτοιο βαθμό το "όποιος χάσει χάνεται" όσο σήμερα, η πολιτική αλητεία από αυτούς έχουν να χάσουν τα κέρδη τους και τα πλούτη τους δε μπορεί παρά να είναι αναμενόμενη. Συνεπώς ο χειρισμός της επερχόμενης χρεωκοπίας του λαού (και όχι βέβαια της άρχουσας τάξης) επαφίεται στην πολιτική ευφυΐα αυτών που σήμερα ηγούνται της αριστεράς.

Οι συνέπειες της χρεωκοπίας έχουν αρχίσει ήδη να γίνονται ορατές, μιας και βρισκόμαστε στα πρόθυρά της. Φτώχεια, πείνα, εξαθλίωση, ανεργία, οριστική διάλυση της συνοχής του κοινωνικού ιστού, περιθώριο, μετανάστευση, βία, ανισότητα, αυτοκτονίες. Οι τίτλοι αρχής του έργου που θα παιχτεί ήδη προβάλλονται στη καθημερινότητά μας. 

Άρα το πραγματικό ερώτημα που χρειάζεται να τεθεί δεν είναι αν είναι έτοιμος να κυβερνήσει ο ΣύΡιΖΑ αλλά το πότε χρειάζεται να κυβερνήσει ο ΣύΡιΖΑ. Τη στιγμή που η Ελλάδα θα χρεωκοπεί ή όταν η Ελλάδα θα χρειάζεται μια κυβέρνηση για τη διαχείριση της επόμενης μέρας της χρεωκοπίας;

Με δεδομένη την χρεωκοπία εμπρός μας, προφανώς και δε είναι χρήσιμο να σκάσει η βόμβα της στα χέρια μιας κυβέρνησης της αριστεράς. Γιατί ο λαός θα εκδιώξει τη κυβέρνηση της χρεωκοπίας με συνοπτικές διαδικασίες και τις συνέπειες της χρεωκοπίας θα κληθούν να διαχειριστούν οι αμέσως επόμενοι διαθέσιμοι. Που στη περίπτωση αυτή, με την αριστερά απ' έξω, δε μπορεί παρά να είναι το πλέον σκληροπυρηνικό εκτελεστικό χέρι της ολιγαρχίας ακόμα και οι ναζήδες φασίστες του λούμπεν θηριοτροφείου της. 

Εδώ που έχουμε φτάσει, και με το θεό να συνομιλεί μόνο με τον Σαμαρά και τους χρυσαυγίτες μητροπολίτες, χρειάζεται μόνο να αποφασίσουμε ποιος θέλει να διαχειριστεί τις παραπάνω συνέπειες και όχι απλά την είδηση της επίσημης χρεωκοπίας. Θα είναι η αριστερά ή οι χρυσαυγίτες; Η φτώχεια και η εξαθλίωση θα αντιμετωπιστεί με συμμετοχή μας στο πλούτο της παραγωγής ή ως δούλοι του κεφαλαίου; Η περιθωριοποίηση και η διάλυση της κοινωνίας θα αντιμετωπιστεί με αλληλεγγύη, συντροφικότητα και ανθρωπισμό ή με την ακροδεξιά βία; Η ανισότητα θα αντιμετωπιστεί με τη κοινωνική δικαιοσύνη ή τις διαχωριστικές γραμμές του μίσους;

Πολλοί θα διαφωνήσουν με τη διπολικότητα της παραπάνω παραγράφου και θα καγχάσουν με τον πρωτογονικό ρομαντισμό μου σχετικά με τις διαχειριστικές ικανότητες του ΣύΡιΖΑ στο πλαίσιο μιας χρεωκοπίας. Προφανώς και διατηρώ τις αυτονόητες επιφυλάξεις. Μα μέχρις ότου να πεισθώ για το εξαίρετο άλλο που δε βλέπω (και που δύσκολα προβλέπω στις εβδομάδες που απομένουν) θα συνεχίσω να εμπλέκομαι στα πλοκάμια αυτού του διπόλου, τρομαγμένος από την εναλλακτική του και τη καταστροφή που έρχεται.

για τον συμψηφισμό των άκρων

Τα δυο άκρα που εμφανίζονται σήμερα να συγκρούονται είναι η άκρα δεξιά και η άκρα αριστερά. Αμφισβητώ αυτή την άποψη και θεωρώ πως είναι ένα καλά οργανωμένο ψέμα που συντηρείται και ενισχύεται συστηματικά προκειμένου να αποδυναμώσει και να κρατήσει στην αφάνεια τη πραγματική μάχη που εξελίσσεται μεταξύ δύο άλλων άκρων. Γιατί όντως υπάρχουν σήμερα δυο άκρα που συγκρούονται αλλά η απόσταση μεταξύ τους δεν είναι οριζόντια, είναι κάθετη. Τα δύο πραγματικά άκρα της σύγκρουσης είναι οι φτωχοί αυτής της χώρας που πληθαίνουν και φτωχαίνουν περισσότερο και η ελίτ που λιγοστεύει και πλουτίζει περισσότερο. 

Το ψέμα της οριζόντιας σύγκρουσης μεταξύ άκρας δεξιάς και αριστεράς το οργανώνει και το συντηρεί ο ένας πόλος της κάθετης σύγκρουσης. Ποιος είναι αυτός; Οργανωτής είναι η μεγαλοαστική τάξη και ειδικά όσοι έχουν ελπίδες να παραμείνουν μεγαλοαστοί μέσα στο μαφιόζικου τύπου ξεκαθάρισμα που εξελίσσεται ανάμεσά τους μετά την μετατροπή της Ελλάδας σε προτεκτοράτο της πανίσχυρης γερμανικής μεγαλοαστικής τάξης. Δευτερευόντως κάποια μεμονωμένα πρόσωπα του πολιτικού χώρου που η πολιτική τους ύπαρξη οφείλεται στη προθυμία τους να εξυπηρετήσουν τη παραπάνω τάξη στους στόχους της και που είναι υπερβολικά εξαρτημένοι από την εξουσία για να σταματήσουν. Συντηρητές του οι γνωστοί σε όλους μας δημοσιογράφοι των τηλεοράσεων και των εφημερίδων καθώς και συγκεκριμένοι προβεβλημένοι βουλευτές, με την ανεκτικότητα δυστυχώς της δικαιοσύνης που θα χρειαστεί πολύ να προσπαθήσει να αποδείξει ότι δεν είναι καθαρά ταξική. Ο πόλος αυτός είναι πανίσχυρος. Διαθέτει το χρήμα, το μέσο προπαγάνδας, το γκλομπ της πειθούς και βεβαίως το τανκ όταν θα έρθει και εκείνη η στιγμή.

Η ραγδαία άνοδος της νεοναζιστικής συμμορίας της χρυσής αυγής είναι το τραγικό αποτέλεσμα και ταυτόχρονα η απόδειξη της ακραίας πόλωσης μεταξύ αυτών των δυο κάθετων άκρων. Η δράση της όμως χρησιμοποιείται για να ενισχύσει το ψέμα της σύγκρουσης των οριζόντιων. Οι ναζήδες ορίζουν ως εχθρούς τους τους "κουμουνιστές" κυρίως (συγχωρείστε μου τον κυνισμό αλλά οι εξαθλιωμένοι, πάμφτωχοι μετανάστες είναι προφανώς μόνο η άσκηση δύναμής τους) και μετά, το ίδιο ασαφώς και αορίστως, το σύστημα. Η ελίτ και τα τσιράκια τους παίρνουν αυτή την αοριστία, την μεταποιούν και την διοχετεύουν στη κοινωνία ως κάτι σαφές: η άκρα αριστερά. Βεβαίως την αντίφαση η άκρα αριστερά, δηλαδή ο άλλος πόλος της οριζόντιας σύγκρουσης, να είναι σήμερα ο ΣΥΡΙΖΑ του 30% της κοινωνίας, ο αποτελούμενος και από μετανοημένους και αναβαπτισμένους πασόκους δεν έχουν καταφέρει ακόμα να την επιλύσουν. Προσπαθούν όμως, δε λέω. Έτσι δημιουργείται και συντηρείται το ψέμα της οριζόντιας σύγκρουσης και βεβαίως έτσι χρησιμεύει η χρυσή αυγή ως ύστατο δεκανίκι της ελίτ -γι΄ αυτό κανείς δε προθυμοποιείται να τη πατάξει (τώρα εξάλλου είναι πολύ αργά).

Η καταδίκη της βίας των άκρων και ο συμψηφισμός τους ως αμοιβαίους αποσταθεροποιητές της κοινωνίας και της πολιτικής ζωής, που συστηματικά καλλιεργείται τελευταία και που μάλιστα πλασάρεται από τους ίδιους που τη δημιουργούν ως Η ορθολογιστική άποψη, εξυπηρετεί την διάχυση στη κοινωνία ότι η σύγκρουση είναι οριζόντια και όχι κάθετη. Και επίσης τη σύγχυση όσων προσπαθούν να δουν την κάθετη πραγματική της διάσταση. 

Το συντριπτικό κομμάτι της κοινωνίας (το 99% που λένε οι αμερικάνοι) δέχεται την ασύλληπτη βία της ελίτ του 1%. Την οικονομική, με την βίαιη αρπαγή της περιουσίας του, του πλούτου που δημιούργησε η εργασία του και των πηγών πλουτισμού του. Τη συναισθηματική με τον ασταμάτητο εκβιασμό του ώστε να διατηρήσει τους εκπροσώπους της ελίτ στην εξουσία. Τη φυσική βία των κατασταλτικών δυνάμεων, και τη ψυχολογική βία της έλλειψης κάθε μορφής θεσμικής και κοινωνικής δικαιοσύνης. Σαν να μην έφταναν αυτά χρειάζεται τώρα να αντιμετωπίσει και τη βία που έρχεται από τα κάτω. Των περιθωριοποιημένων στοιχείων -υποπροϊόντων της παραπάνω βίας- που εμπλουτίζουν τις τάξεις των νεοναζί που δρουν υποβασταζόμενοι από την ελίτ και προστατευμένοι από τη δικαιοσύνη. 

Όταν η κοινωνία αντιδρά σε αυτό τον παραλογισμό της βίας απ' όπου και αν της προέρχεται (όντως αυτή η φράση τελικά έχει νόημα), κατηγορείται από την ελίτ και τα τσιράκια της ότι γίνεται ίδια με αυτούς που τη κακοποιούν και βέβαια με αυτό εννοούν την ακροδεξιά βία που οι ίδιοι επικροτούν. Αν η προσπάθεια κατανόησης αυτής της στάσης πονάει το μυαλό είναι γιατί όντως αυτό προσπαθεί να κάνει. 

Μόνη λύση είναι να κατανοήσουμε ότι η μάχη που δίνουμε δεν είναι στο οριζόντιο φάσμα. Είναι στο κάθετο. Είναι οι φτωχοί που δουλεύουν και οι πλούσιοι που αρπάζουν το πλούτο της εργασίας. Οι άνθρωποι που βίαια και οργανωμένα οδηγούνται στο περιθώριο και η ελίτ που θωρακίζεται και εξοπλίζεται. Είναι οι πολλοί και οι λίγοι (τι αντίφαση και αυτή!). Οι από πάνω με τους από κάτω. Και ότι ο επιπρόσθετος εχθρός, οι χρυσαυγίτες, και αυτός είναι κομμάτι της κάθετης σύγκρουσης. Είναι ό,τι κατασκευάστηκε από τους πάνω και τοποθετήθηκε κάτω από τους κάτω για να την οριστική συντριβή τους. 

κόψτε τις μαλακίες, όχι τα επιδόματα

 

To whom it may concern.

Πορεία διοργανώνεται για τις 20 του Οκτώβρη (αύριο) εδώ στο Λονδίνο ενάντια στο μέτρα λιτότητας που η κυβέρνηση Κάμερον όχι μόνο προτείνει αλλά εφαρμόζει με ψυχαναγκαστικούς ρυθμούς. Το κάλεσμα είναι του British Trades Union Congress, της αντίστοιχης ΓΣΕΕ και συμμετέχουν πολλά σωματεία και οργανώσεις. Το βασικό σύνθημα είναι A future that works και πηγή έμπνευσης το παράδειγμα της Ελλάδας και της Ισπανίας. Ειδικά για τους προερχόμενους από τα PIIGS, καλή ώρα, υπάρχει έτοιμο και το μπλοκ.

Από τη μικρή εμπειρία μου στις πορείες σε αυτή τη πόλη, που εκτός από νικηφόρες ενάντια στους φασίστες, είναι μαζικές, εκπληκτικά οργανωμένες και εμμονικές ως προς την αποφυγή επεισοδίων, δε μπορώ παρά να υπογραμμίσω τη συμμετοχή κυρίως του κομματιού της μεσαίας τάξης με ένα καλό επίπεδο μόρφωσης και την ηχηρή απουσία της εργατικής τάξης -που θα σαρώσουν με αγριότητα τα μέτρα που ετοιμάζονται- αλλά και των μεταναστών. Δε θέλω να αναφερθώ στους λόγους που πιστεύω ότι συμβαίνει αυτό, σε τούτη την ανάρτηση. Αυτή η ανάρτηση είναι για τη στοιχειώδη ενημέρωση της πρώτης παραγράφου και για αυτό που θέλω να πω στις αμέσως επόμενες. 

Περιμένοντας το αστικό που θα με πήγαινε απ' τη δουλειά στο σπίτι σήμερα αποπειράθηκα να διερευνήσω όποια πιθανή βλεμματική επαφή του ετερογενούς πλήθους που είχε στριμωχτεί κάτω από το υπόστεγο της στάσης λόγω της βροχής με τα πολυάριθμα αυτοκόλλητα (εικόνα) που κάλυπταν τις διαφημίσεις της στάσης. Ενδεχομένως οι περισσότεροι να έριξαν μια στιγμιαία ματιά αλλά αμφιβάλω αν υπέθεσαν πόσο τους αφορά ή αν τους περικλείει. 

Το αστικό που παίρνω ξεκινά από μια περιοχή του ΝΑ Λονδίνου γεμάτη μετανάστες 1ης και 2ης γενιάς από την Καραϊβική και την Αφρική, διασχίζει προσωρινά μια νησίδα μεσοαστικής τάξης για να ακολουθήσει στη συνέχεια ένα πέρασμα από περιοχές αμιγούς εργατικής τάξης και να καταλήξει σε μια γοργά υποβαθμιζόμενη περιοχή γεμάτη πάμφθηνα παλιά σπίτια, μπλοκ από εργατικές κατοικίες (τα περίφημα council estates) μαστιζόμενες από ναρκωτικά, πορνεία και ανεργία, συμμορίες και μαχαιρώματα. Προς χαράν των φασιστών του BNP, μιας πιο ήπιας παραλλαγής των χρυσαυγιτών, αυτή η περιοχή του τελικού προορισμού του αστικού κατοικείται κατεξοχήν από πάμφτωχους μετανάστες καθώς και από το εξαθλιωμένο κομμάτι της αγγλικής εργατικής τάξης που ζει κατά διαδοχικές γενιές με επιδόματα έχοντας πλέον ξεπεράσει τα όρια του λούμπεν. 

Μέσα στο λεωφορείο η ανθρωπογεωγραφία δε διέφερε σημαντικά από αυτή των προορισμών και των ενδιάμεσων στάσεων. Οι δικές μου ελληνικές μεσοαστικές καταβολές που συνδύαζαν την ιδιαίτερη για τον αντίστοιχο Άγγλο πρόσμιξη μετανάστευσης, υψηλής μόρφωσης και επαγγελματικής ειδίκευσης μου παρείχαν με ασφάλεια το ρόλο του παρατηρητή αυτού του πλήθους των επιβατών: Στη πλειοψηφία μετανάστες, κυρίως από την Αφρική, απασχολούμενοι σε χειρωνακτικές εργασίες παροχής υπηρεσιών, δυο τρεις λατινοαμερικάνοι και μερικοί λευκοί βρετανοί της εργατικής τάξης που δεν τελείωναν καμιά δουλειά και που σχεδόν όλοι τους σε αυτό το λεωφορείο απέπνεαν μια φοβερή αίσθηση αναξιοπάθειας. Όλοι οι επιβάτες σε ένα βαθμό παίρνουν ή θα χρειαστούν κάποια από τις παροχές που ραγδαία κόβονται και σε αυτή τη χώρα. Η απόστασή τους με την μεγαλοαστική τάξη γιγαντώνεται. Η ποιότητά της ζωής τους περιορίζεται στο chicken wings της μιάμισης λίρας και στη φθήνια του primark όταν δεν σαρώνεται από τον πρόσκαιρο πλουτισμό ενός της δικής τους τάξης χάρη στο X factor. Οι Αφρικανοί μετανάστες όμως λένε και ευχαριστώ που δε μένουν πια στη Σομαλία, το Σουδάν και τη Νιγηρία. Οι λατινοαμερικάνοι κλεισμένοι στις μικρές του κοινότητες βροντοφωνάζουν gracias por la visa και το όνειρο. Και οι λευκοί Βρετανοί τουλάχιστο κάποια στιγμή θα αναβαθμιστούν και αυτοί στο νέο iphone και την οθόνη LD, και όταν θα διοχετεύσουν τον κληρονομούμενο θυμό στους δρόμους αντί για το σπίτι -σαν πέρσι το καλοκαίρι- θα λεηλατήσουν τα καταστήματα φτηνών αθλητικών και τα £1 shops αντί για τις τράπεζες. Όλοι τους εξοικειωμένοι με μια νομοτέλεια που δεν επιτρέπει την αμφισβήτηση από μέρους τους. Αφημένοι στο "έτσι είναι τα πράγματα" μέχρις το λεωφορείο να τους αφήσει στη στάση τους. 

Δε χωρά αμφιβολία το πόσο αφορά η αυριανή πορεία αυτούς τους ανθρώπους σε αυτό το λεωφορείο. Αλλά και το πως γίνεται χωρίς αυτούς.

Παλαιότερες διαδηλώσεις στη πόλη που ενέπνευσε τον Μαρξ, εδώ και εδώ.